Steenpuisten en negenogen.

Onderwerp uit hoofdstuk 4.5 De huid

Klachten en verschijnselen

  • Een gezwollen en pijnlijke verdikking van de huid, die er meestal roze of rood uitziet.
  • De zwelling en roodheid van de huid breidt zich uit en wordt zeer pijnlijk.
  • Koorts of een gevoel van uitputting.

Een steenpuist, ook bekend als furunkel of karbunkel, is een bacteriele infectie op een plek van één of meer haarfollikels. Deze infectie wordt in de meeste gevallen door stafylokokken veroorzaakt. Indien de steenpuisten op meerdere plekken op de huid voorkomen heet dit furunculosis. Een groep van verschillende steenpuisten geconcentreerd op één plek onder de huid wordt een negenoog genoemd. De infecties kunnen erg makkelijk overgedragen worden naar andere deken van het lichaam of zelfs naar andere personen.

Af en toe zal een steenpuist na wat jeuk en licht ongemak weer vanzelf weggaan. In de meeste gevallen echter zal een steenpuist zich snel uitbreiden. De puist is een pijnlijke, gezwollen, rode bult waarin pus ontstaat in het centrum en de druk, spanning en pijn zullen toenemen. In het midden zal een gele of witte kop met pus, wat een bijproduct is van een ontsteking en uit witte bloedcellen, dood weefselmateriuaal en bacterien bestaat, ontstaan welke zal openbarsten waardoor de pus kan wegvloeien en de puist geneest. Er kan na wat tijd op dezelfde plek weer een nieuwe steenpuist komen waardoor de hele cyclus weer opnieuw wordt doorlopen.

De meeste mensen eens last gehad van een steenpuist. Niet zo gek want ze komen dan ook vaak voor. Steenpuisten kunnen overal op het lichaam voorkomen maar komen meestal voor op het gezicht, de nek, oksels, de billen en de dijen.

Negenogen kommen het meest voor in de nek. Ze komen niet zo vaak voor als steenpuisten en mannen hebben er meer last van de vrouwen. De ontwikkeling van negenogen is een stuk langzamer dan die van steenpuisten. Doordat ze onder de huid liggen zullen ze niet zo snel aan de oppervlakte van de huid komen waarna ze kunnen draineren.

Steenpuisten en negenogen kunnen onder verschillende omstandigheden ontstaan waaronder matige hygiëne, het schuren van kledingstukken en aandoeningen zoals acne, dermatitis, suikerziekte en bloedarmoede door een tekort aan vitamine B12.

Diagnose. Het is in principe niet nodig om een dokter te raadplegen. Wanneer de infectie erg lang duurt, vaak terugkomt of zich midden op het gezicht of naast de wervelkolom bevindt is het wel aan te reden om een dokter te raadplegen. Voor een goede diagnose kan de dokter wat etter af nemen om te kijken door welke bacterie de steenpuist wordt veroorzaakt. Wanneer de dokter een bijkomstige kwaal vermoed kan het nodig zijn om ook bloed of urine te onderzoeken.

Hoe ernstig zijn steenpuisten en negenogen? Een steenpuist zal vaak na 2 weken openbarsten waarna deze verdwijnt. Wanneer het langer duurt bestaat de kans dat de infectie zich via het bloed gaat verspreiden naar inwendige organen. Een stafylokokkensepsis, die levensgevaarlijk is, ontstaat vaak in aansluiting op een huidinfectie.

Een steenpuist of een negenoog op of naast de neus, het voorhoofd of naast de wervelkolom kan zich nog sneller uitbreiden en een hersenabces of ruggenmergabces tot gevolg hebben. Alleen onmiddellijke behandeling kan deze ernstige complicaties voorkomen.

Blijvende littekens kunnen het gevolg zijn van dit soort infecties, vooral wanneer ze niet goed worden behandeld. Wanneer steenpuisten regelmatig terugkomen kan dit wijzen op een niet onderkende aandoening die dringend moet worden behandeld.

Behandeling. Het toepassen van warme, vochtige omslagen gedurende dertig minuten om de paar uur, kan een steenpuist terugdringen of doen verdwijnen, maar waarschijnlijker is dat het rijpingsproces en de drainage erdoor worden versneld. U moet nooit proberen de puist leeg de drukken of door te prikken, want hierdoor kan de infectie zich verspreiden. Het geïnfecteerde gebied moet regelmatig met antibacteriële zeep worden gereinigd en u moet voorkomen, dat etter die eruit komt in contact komt met andere gedeelten van de huid.

De huisarts zal u soms een antibioticum voorschrijven, vooral wanneer de infectie te lang duurt of is gelokaliseerd in het gezicht of langs de wervelkolom. In sommige gevallen moet een operatieve drainage worden toegepast.

2 reacties op “Steenpuisten en negenogen.”

  1. [...] Wanneer hier nog een infectie bij ontstaat, dan is het mogelijk dat het zich ontwikkelt tot een steenpuist (furunkel), dit is een ontstoken haarzakje, waarin zich pus [...]

  2. [...] Het toxische shock syndroom komt zelden voor, maar kan ook bij baby’s, kleine kinderen en mannen optreden, vaak veroorzaakt door het binnendringen van Staphylococcus aureus in het lichaam via huidwondjes en steenpuisten. [...]

Laat een reactie achter