Astma
Onderwerp uit hoofdstuk 3.1 Allergie
Symptomen, klachten en verschijnselen
- Een piepende ademhaling.
- Korte ademhaling
- Benauwd gevoel op je borst, doet alleen geen pijn.
- Hoesten en opgeven van veel slijm.
Alarmerende symptomen en verschijnselen
- Een ernstige belemmering van de ademhaling.
- Lippen en nagels met een lichtblauwe tint
- Gevoel van angst
- Een versnelde pols.
- Zweten.
Astma, dat bekend staat om de aanvallen van kortademigheid, hoesten, een piepende en bemoeilijkte ademhaling, is vaak een reactie op, pollen, huidschilfers van dieren, sporen van schimmels en huisstofmijten. Wanneer je astma hebt, heb je er niet altijd last van. Tussen de aanvallen, merk je het vaak niet eens. De oorzaak van astma is vaak onbekend. Er zijn zoveel mogelijkheden, dat ze het allemaal wel kunnen zijn, maar het ook goed mogelijk is dat het er maar een is.
Vroeger dachten mensen dat de emotionele spanning de oorzaak was van het ontstaan van een astma-aanval. Het tegendeel is alleen wetenschappelijk bewezen, door middel van een wetenschappelijk onderzoek
Zoals bij de meeste allergieën, reageren de IgE-antilichamen met de allergenen. Hierdoor worden histamine maar ook andere chemicaliën geproduceerd. De reactie van het lichaam is dan dat, de ringspiertjes rond de luchtwegen zich gaan samentrekken, het slijmvlies gaat zich opzwellen. Hierdoor neem de slijmproductie toe. De luchtpassage door de luchtwegen loopt daardoor niet meer helemaal soepel. Hierdoor ontstaat een piepend zagend geluid, wanneer je luid uitademt.
Ongeveer 10% van de mensen heeft last van CARA-klachten. CARA-klachten zijn ziektes bij de luchtwegen, waarvan astma zo’n ziekte is. Astma is een ziekte die het meeste bij jongens voorkomt. De ziekte astma zelf is ook niet besmettelijk. Bij ongeveer 60% van de kinderen neemt astma voor een groot gedeelte af in de pubertijd. Ze blijven wel gevoelig voor astma. Dit kan er toe leiden dat het op latere leeftijd terug kan komen.
Diagnose.
Astma wordt vooral gekenmerkt door kortademigheid. Dit kan gepaard gaan met een piepend geluid, wanneer dus de lucht door de smalle luchtwegen geperst moet worden. Ook zijn hardnekkige hoesten een kenmerk van astma. Het is ook mogelijk dat met zo’n hoest slijm meekomt.
De astma verschijnselen ontstaan erg snel na contact met het irriterende allergeen. Het kan voorkomen dat er al na een paar minuten, klachten zijn van hardnekkige hoest, of zwaar ademhalen.
Omdat er veel verschillende oorzaken zijn bij astma, worden er verschillende diagnoses gebruikt. Soms zijn lichamelijke onderzoeken, speciale longfunctieproeven of een röntgenonderzoek van de borstkas nodig om te bepalen wat de oorzaak is. Ook kan een dokter vragen om een zeer gedetailleerd dagboek bij te houden. Hieruit kan de dokter vaak afleiden wat de oorzaak is.
Hoe ernstig is astma?
Astma zelf is irritanter dan gevaarlijk, vooral als de ademhaling gedeeltelijk belemmerd is. Deze aanvallen kunnen binnen een paar minuten over zijn. De aanvallen kunnen ook een paar dagen duren. Vaak is kouvatten de oorzaak van zo’n aanval. De aanval houdt dan ook vaak op wanneer de verkoudheid over is. Astma-aanvallen kunnen gevaarlijk worden waneer de luchtpassage erg wordt belemmerd. Wanneer iemand dat heeft, moet hij zich laten controleren door een arts. Met enig help kunnen de aanvallen worden getemd. Dit kan ervoor zorgen dat er zelfden een levensbedreigende situatie ontstaat.
Behandeling.
Voor de behandeling van astma is er professionele hulp, maar ook is het goed om begrip te hebben voor de astma zelf. Zo kan je er gemakkelijk mee omgaan, en weet je ook wat je wanneer moet doen. Hieronder staan wat behandelingen, zodat u vast thuis kan oefenen.
Inspanning.
Vaak is het handig om uw inspanningsniveau en levensstijl aan te passen aan astma. Je kan bepalen hoe je dit moet aanpassen door middel van een kritisch onderzoek. Als u bijvoorbeeld intensief danst, is het vaak handig om uw programma aan te passen.
Verschijnselen.
Gebruik vaan een peakflowmeter om uw longfunctie in de gaten te houden, en reageer ook alert op de verschijnselen.
Let op uitlokkende factoren.
Wanneer u weet van welke allergenen en irriterende stoffen u last heeft, is het het beste om ervoor te zorgen dat ze niet je huis inkomen. Voorbeelden van irriterende stoffen zijn huisdieren, huisstof en tabaksrook. Buiten kan je vooral last hebben van de pollen, mist of koude lucht. Wanneer u weet dat u allergisch bent voor pollen, houd dan de ramen dicht tijdens het polenseizoen. Wanneer u weet dat u last krijg van huisstof, maak dan je huis zo schoon mogelijk. Ook kunt u een elektrisch luchtfilterapparaat nemen.
Sommige mensen krijgen ook aanvallen nadat ze NSAID hebben gebruikt. NSAID is bijvoorbeeld een ibuprofen of een aspirine. Het is dus handig om deze geneesmiddelen te mijden. Ook sulfiet kan een aanval veroorzaken. Sulfiet ziet vooral in voedingsmiddelen.
Samenwerking met de huisarts of de longarts.
Om achter de oorzaak van de aanvallen te komen, is het vaak handig om erg nauw samen te werken met de huis- of longarts. Deze kunnen u dan helpen de oorzaak te vinden, en u ermee te behandelen.
Geneesmiddelen.
Er zijn verschillende geneesmiddelen om astma aan te pakken. Hieronder staan een paar van die geneesmiddelen beschreven.
Preventieve geneesmiddelen proberen een astma aanval te voorkomen.
Deze geneesmiddelen worden als onderhoudsbehandeling meegegeven. Wanneer je het maximale resultaat wilt, moet je ze dagelijks gebruiken. Deze geneesmiddelen zorgen ervoor dat er minder ontstekingscellen in de luchtwegen komen, en voorkomen dat de bloedvaten vocht naar de longen doorlaten. Door deze maatregelen vermindert de kans op spontane luchtwegvernauwingen.
Inhalatiecorticosteroïden
Inhalatiecorticosteroïden zorgen ervoor dat de aanvallen geen ernstige vormen aannemen. Ook helpen ze het aantal aanvallen te verminderen. Ze zijn dus vooral bedoeld voor de mensen met ernstige vormen van astma. Ook hebben deze middelen minder bijwerkingen
Andere ontstekingsremmende geneesmiddelen
Andere ontstekingsremmende geneesmiddelen zijn Nedocromil en Cromoglicinezuur. Dit zijn de niet-steroïde geneesmiddelen en kunnen daarom ook worden voorgeschreven voor kinderen en jongvolwassenen met astma. Deze geneesmiddelen werken vooral goed bij mensen met een milde vorm van astma
Corticosteroïden
Corticosteroïden wordt vaak toegediend aan mensen met een ernstige vorm van astma. Dit kan worden toegediend door middel van een tablet of een infuus.
Luchtwegverwijders.
Wanneer de luchtwegen erg zijn vernauwd is het handig om luchtwegverwijders te slikken. Deze geneesmiddelen zorgen voor een tijdelijke verlichting, doordat de luchtwegen minder vernauwd worden.
Beta-sympaticomimetica
Beta-sympaticomimetica, salbutamol en terbutalinesulfaat, zijn zeer goed te gebruiken bij een milde verschijnselen van astma. Wanneer er een acute astma-aanval zich voordoet, is het handig om deze geneesmiddelen te gebruiken, ze werken namelijk snel wanneer ze worden geïnhaleerd. Ze werken na het innemen ongeveer 6 uur. Daarnaast hebben ze geen invloed op het onderliggende ontstekingsproces, waardoor ze op lange termijn gewoon achter elkaar in mogen worden genomen.
Salmetorol werkt het het langst achter elkaar. Het kan voor wel 12 uur verlichting zorgen. Dit middel wordt dan ook het vaakst gebruikt. Het komt wel eens voor dat mensen nachtelijke aanvallen krijgen. Dan kan salmetorol goed worden gebruikt. Dit middel werkt alleen minder goed bij een acute aanval
Beta-sympaticomimetica kan je ook in tabletvorm krijgen. Deze werken alleen minder snel dan de inhalerende.
Theofyline
Theofyline is een oud geneesmiddel. Het wordt minder vaak gebruikt dat de Beta-sympaticomimetica, omdat het meer bijwerkingen heeft, en het werkt ook minder doeltreffend. Het wordt eigenlijk alleen nog maar toegediend in combinatie met corticosteroïden.
Plan van aanpak.
Vaak is het het handigst om dit samen met een huis- of longarts te bespreken. Hierin komt dan te staan, welke verschijnselen er moeten worden aangepakt, en met welke geneesmiddelen dat gaat gebeuren. Ook komt erin te staan wat jezelf moet doen bij een ernstige acute astma-aanval. Wanneer u een goed plan van aanpak heeft, kan u gewoon rustig en normaal doorgaan met uw leven.
Wat ligt er in het verschiet?
De geleerden zijn druk bezig met kennis vergaren over de ontstekingsprocessen. Hiermee hopen ze nieuwe geneesmiddelen te kunnen ontwikkelen, waardoor het ontstekingsproces vastloopt op een bepaalt moment, zodat er geen vernauwing bij de luchtwegen zit. Uiteindelijke hopen de geleerden het voor elkaar te krijgen, dat ze astma volledig kunnen behandelen, en voorkomen.
Interesante links
[...] als allergische reactie op stoffen die op zichzelf niet schadelijk voor de longen zijn. Voor een uitgebreide bespreking van astma, zie hoofdstuk [...]